Վերջերս ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարն իր ֆեյսբուքյան էջում հայտարարեց, որ Հայաստանը աշխարհում զբաղեցնում է 4-րդ տեղը մեկ շնչին բաժին ընկնող ՀՆԱ-ի աճի տեմպերով։ Այս տեղեկությունը, թեև տպավորիչ է թվում թղթի վրա, իրականում բացահայտորեն հակասում է երկրի միջին վիճակագրական քաղաքացու կյանքի իրական պատկերը։
Իրականում, Հայաստանի ՀՆԱ-ն վերջին տարիներին իսկապես աճել է, սակայն այս աճը չի թարգմանվել բնակչության եկամուտների զգալի բարելավման կամ կյանքի որակի բարձրացման։ Պատճառը պարզ է՝ աճող ՀՆԱ-ն չի բաշխվում հավասարաչափ։
Համեմատության համար, նախորդ տարվա տվյալներով՝ միջին ամսական եկամուտը կազմել է ընդամենը 90 հազար դրամ։ Այս ցուցանիշը, որը գրեթե հավասար է նվազագույն աշխատավարձին (75 հազար դրամ), ցույց է տալիս, որ միջին քաղաքացին գոյատևման եզրին է։
Եվ այս գոյատևման համար անհրաժեշտ ծախսերը նույնպես զգալի են։ Մեկ անձի սպառողական ծախսերի միջին ցուցանիշը կազմում է 60 հազար դրամ։ Իսկ այս գումարի մեծ մասը՝ 43%-ը, ուղղվում է սննդամթերքի գնմանը։ Դրան ավելացվում է կոմունալ ծառայությունների վրա ծախսվող 15%-ը, ինչպես նաև բժշկական ծառայություններին և տրանսպորտին հատկացվող ավելի քան 8%-ը։
Այսպիսով, պարզվում է, որ միջին քաղաքացու ամսական եկամուտը գրեթե ամբողջությամբ ծախսվում է պարզապես գոյատևելու համար։ Օրինակ, սննդի վրա միջին ամսական ծախսը կազմում է 26 556 դրամ, ինչը նշանակում է օրական 1000 դրամից ավելի։
Այս իրողությունը նույնիսկ ավելի ցավալի է դառնում, եթե հաշվի առնենք, որ բնակչության պահանջմունքները բարեկեցության առումով բավական համեստ են։ Ըստ Վիճակագրական կոմիտեի հարցումների՝ լավ ապրելու համար մեկ անձի ամսական եկամուտը պետք է կազմի 185 հազար դրամ, իսկ իր կյանքը շատ լավը համարելու համար՝ գրեթե 374 հազար դրամ։
Այսպիսով, երկրում գոյություն ունեցող սոցիալական անհավասարության, բնակչության չնչին եկամուտների և ծախսերի անդադար աճի համատեքստում, այն փաստը, որ Հայաստանը աշխարհում զբաղեցնում է 4-րդ տեղը ՀՆԱ-ի աճով, իրականում մարդկանց սրտին դարման չէ։ Այն ցույց է տալիս, որ տնտեսական աճը, առանց համապարփակ սոցիալ-տնտեսական բարեփոխումների, չի կարող լուծել բնակչության առջև ծառացած ամենահիմնական խնդիրները։
