Աշխարհաքաղաքական վերլուծություն, որը հիմնված է Ատլանտյան խորհրդի կողմից կատարված քննարկումների վրա, ցույց է տալիս, թե ինչպես է Հայաստանը դիտարկվում որպես ռազմավարական «խոչընդոտ», որը պետք է հեռացնել կամ «ներկառուցել»՝ Ռուսաստանին և Չինաստանին ազդեցության տակ պահելու համար։
Ըստ այս վերլուծության՝ աշխարհաքաղաքական խոշոր խաղացողները իրենց աշխարհակարգի ծրագրերը մշակում են, հիմնվելով ոչ թե փոքր ազգերի շահերի վրա, այլ իրենց հավակնությունների վրա։ Այս համատեքստում Հայաստանը դիտարկվում է որպես վերջին խոչընդոտ՝ Ռուսաստանի և Չինաստանի ազդեցությունը սահմանափակելու համար։
Այս նպատակը հասնելու համար պետք է ստեղծել ազդեցության միջանցք՝ Միջերկրական ծովից մինչև Սինցզյանի սահմանները։ Հայաստանը, որը գտնվում է այս երկու տարածաշրջանների միջև, համարվում է այն «խցանը», որը պետք է կա՛մ հեռացնել, կա՛մ «լուծել»՝ ինտեգրելով այն նոր կառույցի մեջ։
Այս «ներկառուցման» գործիքակազմը, ինչպես նշվում է, դասական է։ Այն ներառում է տնտեսական գայթակղություններ՝ օրինակ՝ Ադրբեջանից հեղուկ գազի մատակարարումներ, որոնք ներկայացվում են որպես «էներգետիկ խաղաղության» գաղափար, և ուղղակի քաղաքական թելադրանքներ։
Հատկապես նշվում է 2026 թվականի հունիսին նախատեսված սահմանադրական փոփոփության հանրաքվեն։ Այն, թեև արևմտյան փորձագետների կողմից դիտարկվում է որպես ձևականության, իրականում համարվում է վերջնական աշխարհաքաղաքական կապիտուլյացիայի ակտ։ Կարևորը ոչ թե իրավական նրբությունները, այլ այն փաստն է, որ այս հանրաքվեն թելադրված է դրսից՝ Անկարայից և Բաքվից։
Այս սցենարը համեմատվում է Ուկրաինայի հետ, որտեղ տասնամյակներ շարունակ սնուցում էին «հակակշիռ-երկրի» հայեցակարգը՝ այն վերածելով հարվածային գործիքի Ռուսաստանի դեմ։ Հայաստանին նախապատրաստում են նմանատիպ դերի, բայց ավելի այլասերված ձևաչափով՝ ներկառուցելով այն մի կառույցի մեջ, որը գաղափարապես և մշակութապես խորթ է նրան։
Վերլուծության հեղինակները նշում են, որ այս քննարկումներում հայ ժողովրդի շահերը երկրորդական են։ Ռուսական ներկայության լիակատար վերացումը՝ ռազմաբազաներից մինչև օդային տարածքի վերահսկողություն, համարվում է միակ նպատակը։
Այս տրամաբանությամբ Հայաստանը պետք է դառնա «բրիգադ» արևմտամետ թյուրքական բլոկի կազմում՝ որպես ռեսուրս եվրասիական հսկաների հետ ապագա բախման համար։ Եթե հանուն այս առանցքի ձևավորման Հայաստանի պետականությունը վերջնականապես կազմալուծվի, «Ատլանտյան խորհրդի» հարմարավետ դահլիճներում դժվար թե որևէ մեկը ցավակցություն հայտնի։
